Czerwiec ’76 wrócił w rozmowie trzech pokoleń w Radomiu

W Kamienicy Deskurów nie chodziło tylko o wspomnienie dawnego protestu. Tego dnia w jednym miejscu spotkały się pamięć, ciekawość i doświadczenie, a między nimi padło sporo pytań o to, kto i jak opowie historię dalej. Radomskie warsztaty wokół Czerwca ’76 pokazały, że przeszłość nie musi kurzyć się w szkolnym podręczniku. Może działać jak żywa rozmowa, która łączy młodych, seniorów i tych, którzy pamiętają więcej niż jeden rozdział miejskiej historii.

• Pamięć o Czerwcu ’76 nie zatrzymała się na uroczystościach
• Młodzi słuchali starszych, a historie z 1976 roku nabierały twarzy
• Z warsztatów mają wyjść rekomendacje dla nauczania historii lokalnej

Pamięć o Czerwcu ’76 nie zatrzymała się na uroczystościach

W Kamienicy Deskurów odbyły się warsztaty pod hasłem „Solidarność Międzypokoleniowa – krok w przyszłość Europy”. Spotkanie włączono w obchody 50. rocznicy Radomskiego Protestu Robotniczego z czerwca 1976 roku, ale organizatorzy wyraźnie postawili na coś więcej niż samą rocznicową oprawę. Chodziło o rozmowę o pamięci, o jej znaczeniu i o tym, jak przekazać ją dalej bez patosu, za to z konkretem i emocją.

Wiceprezydent Katarzyna Kalinowska zwróciła uwagę, że rocznica Czerwca ’76 wykracza daleko poza sam Radom. Jak mówiła, to wydarzenie miało wpływ nie tylko na lokalną tożsamość, lecz także na późniejsze procesy demokratyczne w Polsce i Europie. Podkreśliła też, że pamięć historyczna nie musi być bierna. Może być punktem wyjścia do rozmowy, wymiany doświadczeń i budowania więzi między pokoleniami, zwłaszcza że tego dnia przypadał Europejski Dzień Solidarności Międzypokoleniowej.

„Pamięć historyczna i refleksja nad tą pamięcią nie muszą być procesem biernym” – mówiła Katarzyna Kalinowska.

Młodzi słuchali starszych, a historie z 1976 roku nabierały twarzy

Po części oficjalnej uczestnicy przeszli do warsztatów przygotowanych przez Fundację My Future. Jednym z najważniejszych elementów była sesja World Café, która otworzyła przestrzeń do swobodnej wymiany myśli. W praktyce oznaczało to nie wykład z katedry, lecz rozmowę przy stolikach, gdzie głos mogli zabrać ludzie w różnym wieku i z różnym doświadczeniem. Taka formuła ma wartość szczególną, bo pozwala nie tylko słuchać, ale też dopowiadać własne rodzinne i sąsiedzkie historie.

Krystyna Wydra, przewodnicząca Radomskiej Rady Seniorów, mocno zaakcentowała rolę młodzieży w przekazywaniu pamięci. Zachęcała, by rozmawiać z dziadkami i starszymi sąsiadami, bo wspomnienia z 1976 roku nie są jednowymiarowe. Każda opowieść może wyglądać inaczej, a mimo to pozostaje prawdziwa.

„Każdy wam opowie inną historię z 1976 roku i każda będzie prawdziwa” – podkreśliła Krystyna Wydra.

Z perspektywy młodych był to kontakt z historią, która wychodzi poza podręcznik i szkolny skrót. Agata Kolanowska, sekretarz Młodzieżowej Rady Miasta Radomia, mówiła wprost, że to dla uczniów i studentów szansa, by zobaczyć Czerwiec ’76 inaczej niż przez same daty i definicje.

„Dziękuję każdej młodej osobie, która tutaj przyszła” – zaznaczyła Agata Kolanowska.

Z warsztatów mają wyjść rekomendacje dla nauczania historii lokalnej

Spotkanie nie skończyło się na samych wspomnieniach. Uczestnicy wypracowali wstępne rekomendacje dotyczące nauczania historii lokalnej. To ważny wniosek, bo pokazuje, że podobne wydarzenia mogą wpływać nie tylko na pamięć symboliczną, ale też na to, jak historia będzie obecna w szkole i w edukacji publicznej.

Zebrane propozycje mają zostać opracowane i przekazane do kuratorium oświaty jako głos środowiska w dyskusji o edukacji historycznej. W tle widać więc coś więcej niż jednorazowe spotkanie rocznicowe. Jest próba połączenia trzech porządków: pamięci o robotniczym proteście, rozmowy międzypokoleniowej i realnego wpływu na sposób nauczania o mieście.

Organizatorami wydarzenia były Fundacja My Future, Młodzieżowa Rada Miasta Radomia i Radomska Rada Seniorów. Partnerami zostały Miasto Radom oraz Samorząd Województwa Mazowieckiego.

na podstawie: Urząd Miasta w Radomiu.